Fiołek leśny

Biologia i występowanie

Fiołek leśny jest byliną, rośliną wieloletnią, o wysokości 5-20 cm . Cała roślina jest naga lub słabo tylko owłosiona. Łodyga podnosząca się, rzadziej leżąca. Kłącze pod liściową różyczką bez łusek.
Liście odziomkowe sercowate i długoogonkowe, liście łodygowe sercowato-jajowate, na krótszych ogonkach. Wszystkie liście na wierzchniej stronie rzadko owłosione, karbowane. Przylistki wąskie, grzebieniasto frędzlowane.

Kwiaty są osadzone na długich szypułkach, czerwonawo-fioletowe do 3 cm długości, z ciemnofioletową, długą ostrogą, przeważnie zagiętą ku górze. Okwiat składa się z 5 płatków, przy czym dwa z nich skierowane są do góry, a trzy w dół, dolny środkowy posiada ciemniejszą plamkę i z tyłu ostrogę. Wewnątrz kwiatu jeden słupek z główkowatym znamieniem i 5 pręcików. Bezwonne kwiaty zapylają pszczoły, zwabione barwnymi kwiatami i nektarem zbierającym się w ostrodze. Kwitnie od kwietnia do czerwca.
Owoc w postaci torebki, pękającej trzema klapami. Wysychające po dojrzeniu nasion klapy torebki wyginają się wyrzucając nasiona na odległość kilku metrów. Posiadające elajosom nasiona roznoszone są najczęściej przez mrówki.

Siedlisko
Fiołek leśny rośnie w lasach liściaste, mieszane i iglaste, na glebach próchniczych i luźnych, chętnie na podłożu wapiennym. W górach występuje tylko do regla dolnego.

Występowanie
Fiołek leśny występuje w Azji (Turcja, Indie, Pakistan), Afryce Północnej (Algieria, Maroko) i w całej niemal Europie. Pospolity w południowej i środkowej Europie, w Polsce występuje pospolicie na całym niżu i w niższych położeniach górskich. Status gatunku we florze Polski: gatunek rodzimy.

Zastosowanie

Roślina ogrodowa
Fiołek leśny jest uprawiany jako roślina ozdobna.