Cerkiew Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny w Gródku

Gdzie się znajduje?

Gródek (dawniej Gródek Jagielloński) to miasto na Ukrainie, położone jest około 33 km na południowy zachód od Lwowa. Leży na Płaskowyżu Tarnogrodzkim, nad rzeką Wiereszchytą, lewym dopływem Dniestru.
Pierwsza wzmianka o Gródku pochodzi z 1213 roku. W 1434 w Gródku (przynależącym wówczas do Królestwa Polskiego) zmarł król Władysław II Jagiełło. Ciało króla zostało przewiezione do Krakowa, a serce spoczęło w miejscowym kościele franciszkanów. Gródek był miastem królewskim, a w XVI wieku był położony w województwie ruskim.
Dojazd/dojście
Dostać się tam można raczej indywidualnie, bądź autokarem w ramach wycieczki po Ukrainie lub w trakcie przejazdu do Lwowa. Przez miasto prowadzi droga M11, która po stronie polskiej łączy się w Medyce z drogą krajową nr 28.

Historia

Drewniany kościół na miejscu współczesnej świątyni wzniesiono w 1547 roku za pozwoleniem króla Zygmunta I Starego. Działkę pod świątynię podarował niejaki Rusin Senko. W 1633 roku burmistrz Gródka Ferdynand na Mirova Myszkowski zezwolił na budowę kościoła murowanego zamiast drewnianego. Cerkiew jest zbudowana z kamienia i cegły. W 1869 roku mury obwodowe wzmocniono pochyłym kamiennym cokołem. W latach 80. XIX w. drewniane kopuły zastąpiono nowymi. Później do północnej ściany dobudowano kaplicę i boczne pomieszczenie będące dziś zakrystią. Przed II wojną światową uczniowie szkoły Mychajło Boychuka opracowali projekt malatury kościoła, jednak nie udało się go zrealizować. W nieco zmodyfikowanej wersji ten projekt malarski zrealizowano w latach 50. XX w., lecz został on namalowany na nieco niższym artystycznie poziomie. W tym samym czasie w kościele dobudowano ikonostas.
W kościele Zwiastowania Najświętszej Marii Panny zachowały się relikwie pochodzącego z Gródka nowo ogłoszonego błogosławionego hieromęczennika Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego Piotra Verguna (1890–1957). W podziemiach świątyni znajduje się Muzeum Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego (Muzeum „Kościoła Katakumb” 1946-1989) gdzie znajdują się eksponaty religijne z epoki księstwa. Do muzeum może wejść, po wcześniejszym uzgodnieniu.