Gdzie się znajduje?
Brama Brandenburska znajduje się przy Placu Paryskim. Jest on uważany za jeden z najładniejszych placów w stolicy Niemiec. Wokół niego wzniesiono eleganckie miejskie wille, ambasady. W tym miejscu krzyżują się reprezentacyjna aleja Unter den Linden z ulicą Ebertstraße.
W czasach podziału Berlina przejście przez nią było zamknięte – wraz z Murem Berlińskim stanowiła granicę między obiema częściami miasta. W październiku 2002 roku senat Berlina podjął decyzję o zamknięciu bramy dla ruchu drogowego samochodów, autobusów oraz taksówek.
Dojazd/dojście
Od budynku Bundestagu do Bramy mamy 3 minuty drogi. W pobliżu Bramy znajduje się stacja metra Brandenburger Tor. Dojście z Placu Poczdamskiego zajmie nam ok. 15 minut.
Historia powstania
W roku 1734 powstała poprzedniczka obecnej Bramy Brandenburskiej (razem z berlińskim murem celnym), która służyła ówcześnie jako brama miejska na drodze biegnącej do Brandenburga. W związku z rozbudowywaniem muru z rozkazu króla stworzono od podstaw nową bramę, która miała zarazem upamiętniać jego zmarłego niedawno poprzednika, Fryderyka II. Została wzniesiona w latach 1788-1791 według projektu Carla Gottharda Langhansa (jednego z czołowych przedstawicieli wczesnego nurtu klasycystycznego).
Brama Brandenburska wielokrotnie była w swojej historii traktowana jako symbol: w czasach pruskich – pokoju i potęgi królestwa, po bitwie pod Jeną-Auerstedt – siły Napoleona, podczas rządów Nazistów – symbolem partii, w czasach Muru Berlińskiego – symbolem podziału, aż w końcu po roku 1989 – symbolem Zjednoczonych Niemiec.
Obecnie zabytek jest magnesem przyciągającym turystów oraz miejscem spotkań Berlińczyków. To tutaj odbywają się najważniejsze uroczystości, imprezy masowe, koncerty czy demonstracje polityczne. Również tutaj obchodzi się najhuczniejszego sylwestra w całym mieście.
Architektura
Brama Brandenburska ma wysokość 26 m, szerokość 65,5 m i głębokość na 11 m. Zbudowano ją w stylu wczesnoklasycystycznym z piaskowca łabskiego i piaskowca z okolic Lwówka Śląskiego. Została ukształtowana na wzór propylei akropolu ateńskiego. W bramie jest pięć przejazdów, z których środkowy jest odrobinę szerszy od innych i dwie przybudówki. Posiada 12 kolumn doryckich (po 6 z każdej strony). Attyka i filary dzielące przejazdy są pokryte reliefami, które przedstawiają m.in. czyny Herkulesa. W obu przybudówkach stoją wielkie posągi przedstawiające Marsa, chowającego miecz do pochwy i boginię Minerwę z lancą. Na górze, w roku 1793 umieszczono rzeźbę 4-konnej kwadrygi, prowadzonej przez rzymską boginię zwycięstwa – Wiktorię. Po obu stronach bramy od początku powstania budowli znajdowały się przybudówki dla straży i celników. Po zniesieniu berlińskiego muru cłowo-akcyzowego na przełomie lat 1867 i 1868, przybudówki zastąpiono kolumnadami. Nowe kolumnady komponowały się o wiele lepiej z bramą.
CIEKAWOSTKIBrama wyposażona jest w pięć oddzielnych przejazdów, z czego środkowy wyróżnia się największą szerokością. W czasach Królestwa Prus dla zwykłych obywateli dostępne były jedynie skrajne przejścia, zaś trzy środkowe były do użytku jedynie przez rodzinę królewską i wysoko postawionych urzędników.
Po II wojnie światowej gdy Berlin był podzielony na części kontrolowane przez Związek Radziecki oraz USA, zabytek znalazł się na „ziemi niczyjej” i w latach 1961-1989 żadna ze stron konfliktu nie miała do niego dostępu. Dopiero w roku 1989, tuż po zjednoczeniu Berlina i Niemiec, bramę otwarto ponownie.
W roku 2009 w 20. rocznicę upadku Muru Berlińskiego u stóp bramy odbyła się uroczystość przewrócenia ponad 1000 ogromnych kostek domina, symbolizujących drogę demokratycznych przemian w bloku wschodnim. Osobą, która pchnęła pierwszą kostkę był Lech Wałęsa.
Obecnie pod budowlą nie można przejeżdżać samochodami, gdyż ich spaliny mogły by szkodliwie wpłynąć na piaskowiec z którego jest zbudowana. Od kilkunastu lat co chwilę padają propozycję, aby jednak umożliwić przejazd w szczególnych okolicznościach, albo np. nowożeńcom.
